| m. obliquus externus abdominis |
| Nederlandse naam: | Buitenschuine buikspier |
| Insertie: |
|
| Origo: |
|
| TA98: | TA2: | FMA: |
Dynamiek aan de buitenzijde
De obliquus externus abdominis vormt de meest oppervlakkige schuine buikspier. Hij loopt van de ribben schuin naar beneden en naar binnen, richting bekken en linea alba. Deze spier zorgt voor rotatie, zijwaartse buiging en helpt bij het krachtig naar voren bewegen van de romp. Daarmee is hij een belangrijke schakel in functionele beweging, balans en ademondersteuning.
Beweging in meerdere richtingen
De externe schuine buikspier werkt nauw samen met zijn tegenhanger aan de andere zijde. Zo ontstaat een gecontroleerde rotatie van de romp en een stabiele basis voor kracht in armen en benen. Bij disbalans neemt hij snel te veel over, wat kan leiden tot overbelasting van onderrug of heupen. Zijn waarde ligt niet in isolatie, maar in samenwerking binnen de gehele rompketen.
Meer dan een buikspier
Naast beweging ondersteunt de obliquus externus de buikdruk, ademhaling en bescherming van de organen. In sport en dagelijks bewegen levert hij explosieve rotatiekracht, maar ook subtiele stabiliteit. Functionele training richt zich daarom op rotatie, lengte en coördinatie – niet op oppervlakkige spanning alleen.
Breed, platte spier van de laterale buikwand; grootste van de buikspieren. Ontspringt op de buitenzijde van de 5e tot 12e rib en loopt inferomediaal naar voren om over te gaan in een brede aponeurose die eindigt op de linea alba, het tuberculum pubicum en de voorste helft van de crista iliaca. De spiervezels vormen de buitenste laag van de abdominale wand en vormen de liesband. Samen met m. obliquus internus en m. transversus abdominis vormt hij een gespierd korset voor rompstabilisatie, torsie en ademhaling.
Spierstructuur
Breed, plat spierblad met vezels die inferomediaal verlopen; uitwendig gelegen ten opzichte van m. obliquus internus.
Bestaat voornamelijk uit type I (slow-twitch) vezels met een aandeel type IIa voor snelle krachtgeneratie. De brede aponeurose vormt het ligamentum inguinale en reikt tot de linea alba.
De obliquus externus abdominis is een brede, platte spier met een dikte van gemiddeld 5 tot 10 millimeter. Zijn vezels waaieren uit in een diagonale richting van de ribben naar beneden en naar binnen, en vormen een groot oppervlak dat kracht en stabiliteit verdeelt over de gehele romp.
Innervatie
- Thoraco-abdominale zenuwen (nn. intercostales) T7–T11
- nervus subcostalis (T12)
Dagelijks gebruik
- Draaien van de romp en buigen opzij om te reiken naar objecten (auto rijden, grijpen, schoonmaken)
- Krachtig uitademen bij hoesten, niezen, zingen, blazen of fluiten
- Stabiliseren van romp en bekken tijdens lopen, bukken en tillen (boodschappen dragen, kinderen optillen, rugzak dragen)
- Rotatoire en zijwaartse bewegingen in sporten zoals tennis, golf, honkbal, boksen, zwemmen en judo
Functie
- Bilaterale contractie: flexie van de romp en compressie van de buikinhoud; posterior bekkenkanteling
- Unilaterale contractie: ipsilaterale lateroflexie en contralaterale rotatie van de romp
- Assisteert geforceerde expiratie (hoesten, niezen) en verhoogt de intra-abdominale druk
- Stabiliseert bekken en thorax tijdens lopen, tillen, slaan en torsiebewegingen
Landmarks
- Buitenste oppervlakken van de ribben 5–12, laterale rand van de buikwand tussen de linea alba en de crista iliaca.
- Palpeer langs de ribbenaanhechtingen van rib 5–12, de linea alba en het ligamentum inguinale.
- De spiervezels lopen schuin naar beneden en naar voren van de ribben naar de crista iliaca.
Uitgangspositie
- De patiënt ligt ruglig of zit met de kniën gebogen en de voeten op de grond.
- Plaats de handen achter het hoofd of laat de armen langs het lichaam rusten.
- Vraag de patiënt om de romp licht op te tillen of de schouder naar de tegenovergestelde zijde te draaien om de obliquus externus aan te spannen.
Palperen in beweging
- Plaats de vingertoppen op de laterale buikwand net onder de ribben.
- Vraag de patiënt om de romp op te tillen of de schouder naar de andere zijde te draaien.
- Voel de oppervlakkige spiervezels die schuin naar beneden en naar voren lopen.
- Volg de vezels naar de crista iliaca en noteer eventuele spanning of pijnlijke punten.
Palperen in rust
Instructie
Observatie
Interpretatie
Instructie
Observatie
Interpretatie
-
Negatief:Soepele eindstand rotatie + lateroflexie
-
Verkorting SCM:stug, vroegtijdig eindpunt
-
Compensatie via thorax of schouders:ademhalingshulp / ketenspanning
Instructie
Observatie
Interpretatie
-
Negatief:Sterke, gecontroleerde kracht zonder ongemak
-
Zwakte of asymmetrie:unilaterale disfunctie
-
Pijn / uitstralingsklachten:triggerpoint of overbelasting
-
Tremor of visuele compensatie:controleprobleem
- Een zwakke of overbelaste m. obliquus externus abdominis kan leiden tot lumbale instabiliteit, rugpijn en verminderde rompstabilisatie.
- Spierscheuren of -overrekking ontstaan vaak bij plotselinge rotaties en zijwaartse buigingen tijdens sport of zwaar werk.
- Dysfunctie resulteert in verminderde rotatiekracht van de romp, asymmetrische houding en secundaire klachten aan de lage rug of ribben.
- Triggerpoints in de obliquus externus kunnen lokale of uitstralende pijn in de flank en de onderrib veroorzaken.
Klachten
Symptomen
-
Rompinstabiliteit en lage rugpijn door zwakke of gescheurde obliquus of externusVerlies van rompstabiliteit, hyperlordose, verminderde rotatiekracht; vermoeidheid en pijn in de lage rug bij staan of sporten; scheur veroorzaakt zwelling of blauwe plek lateraal in de buik
-
Laterale flankpijn en zijsteek door overbelasting of verkrampingAcuut stekende pijn aan de zijkant van de buik, vooral bij hardlopen of intensieve rotatiebewegingen; gevoeligheid bij palpatie; kramp of spasme in de obliquus externus; verergerd door diep ademhalen, lachen of hoesten
Verergerend
Verlichtend
Observaties